Herdenking 4 mei 2019

Bekijk de gehele fotoserie van de herdenking, met dank aan Jan van de Ven.
Bekijk de samenvatting op film (14 minuten):

Lees de toespraak van directeur Jeroen van den Eijnde.
Lees de toespraak van oud-gevangene Ernst Verduin.
Jan Terlouw heeft aangegeven dat zijn tekst niet integraal beschikbaar is.

Na een welkomstwoord door directeur Jeroen van den Eijnde was het woord aan oud-gevangene Ernst Verduin (1927). Hij was in de oorlog gevangen in de kampen van Vught, Westerbork, Auschwitz en Buchenwald. Na zijn pensioen gaf hij honderden gastlessen aan scholieren en schreef het boek ‘Over leven’ over de oorlogsgeschiedenis van zijn familie. De familie Verduin zou onderduiken, maar werd op 14 januari 1943 opgepakt en via de Hollandsche Schouwburg naar Kamp Vught gebracht. Lees meer op zijn website.

Jan Terlouw

Jan Terlouw (1931) sprak onder meer over democratie, tirannie en onze vrijheid. “Vrijheid is niet te koop. Vrijheid moet worden bevochten en als ie is gewonnen moet ie worden gekoesterd en doorgegeven. (…) Wie ademhaalt vindt dat niet bijzonder. Pas bij ademnood ga je de vrijheid waarderen. (…) We herdenken de doden en bedanken hen voor wat ze gaven; hun leven. En we herdenken hen voor hun boodschap: besef wat je hebt als je vrij bent en verdedig de vrijheid.” De oud-politicus en schrijver was acht jaar toen de oorlog uitbrak. “Ik weet nog heel goed dat bij ons thuis op 10 mei 1940 de héle dag de radio aan stond. De jaren daarvoor vertelden mij ouders over de Eerste Wereldoorlog. Die was nog zo dichtbij, pas twintig jaar daarvoor. Toen de oorlog in Nederland uitbrak, vond ik dat eigenlijk doodgewoon. ‘Mensen voeren oorlog’, dacht ik in mijn kindertijd.”

Muziek, gedicht en kransen

De muzikale omlijsting werd op 4 mei verzorgd door Evie McEwan, begeleid door Nathanaël Jeevan Jusia (piano) en Tim Schippers (gitaar). Evie is student aan de Herman Brood Academie in Utrecht en zong vier toepasselijke liedjes. Famke Allaart (15) uit Lelystad droeg haar gedicht ‘Vandaag en morgen’ voor; zij is een van de winnaars van de wedstrijd ‘Dichter bij 4 mei’ van het Nationaal Comité 4 en 5 mei:
Elke dag
elke minuut
elke seconde
keuzes maken
ons leven is een aanéénschakeling van keuzes maken we maken allemaal andere keuzes
in een andere tijd
op een andere plek
maar
vandaag kiezen we samen
we kiezen samen om te herdenken
de keuzes te herdenken van andere

In vrijheid kunnen kiezen
is niet voor iedereen vanzelfsprekend laten we daarom blij zijn
dat wij, hier in Nederland
kunnen kiezen waar we in geloven kunnen kiezen van wie we houden kunnen kiezen wie we zijn

Zij die nu herdacht worden
kozen niet voor zichzelf
maar voor anderen
zij die nu herdacht worden
bepalen de keuzes van nu
zij die nu herdacht worden
vormen onze toekomst
een toekomst waarin wij in vrijheid kunnen blijven kiezen voor ons zelf
of
voor ons samen
een toekomst voor ons allemaal

De stille stoet werd voorafgegaan door tamboers van het Vughtse Gilde Sint Catharina. Na twee minuten stilte leggen vertegenwoordigers van oud-gevangenen en andere betrokken organisaties een krans. Hierna volgen ambassadeurs en afgevaardigden van verschillende landen en overheden. Bezoekers werden uitgenodigd voor het defilé, waarbij men bloemen bij de asputten naast het crematorium van Kamp Vught kon leggen. Voor jonge bezoekers waren er losse bloemen.
N.B. de ambassadeur van Israël en de Nederlands-Israëlitische Hoofdsynagoge Brabant legden al op 3 mei hun krans i.v.m. sabbat, de joodse rustdag.

Lees ook het artikel van Toine Heijmans in de Volkskrant (4/5/2019).
Lees het interview met de directeuren van de herinneringscentra Amersfoort, Vught en Westerbork (Trouw, 4/5/2019).
Lees de column van Bart Gotink in het Brabants Dagblad (4/5/2019).
Bekijk de terugblik op onze herdenking van Omroep Brabant, in gesprek met directeur Jeroen van den Eijnde (4/5/2019):