‘Mahina: ode aan de vrouw’

Foto links: themaportret ‘Bescherming’ (foto: Lesli Taihuttu/collectief Teru).

Als bijzondere ode aan vier generaties Molukse vrouwen in Nederland is de fototentoonstelling ‘Mahina – Een ode aan de vrouw’ in Nationaal Monument Kamp Vught te zien. In de tentoonstelling manifesteren Molukse vrouwen zich voor het eerst in ons land op indringende wijze: puur en zonder opsmuk. Mahina is een synoniem voor ‘vrouw’ in een van de oorspronkelijke Molukse talen.

Over de Molukse militairen, die ooit dienden in het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger, is inmiddels veel geschreven en besproken. Een groot aantal van hen werd bij hun aankomst in 1951 vergezeld van hun echtgenotes en dochters. Deze vrouwen worden beschouwd als de dragers van de Molukse cultuur. Maar juist zij bleven decennialang op de achtergrond. De tentoonstelling ‘Mahina’ doorbreekt de stilte met, behalve portretten, ook verschillende persoonlijke verhalen van deze Molukse vrouwen. Over hun erfgoed, afkomst, emancipatie, dromen en ambities.

Nationaal Monument Kamp Vught herdenkt de geschiedenis van het concentratiekamp dat daar tijdens de Tweede Wereldoorlog was gevestigd. De geschiedenis van het kamp hield echter niet op na de bevrijding in 1944; in barak 1B vindt u hierover de expositie ‘Als muren konden spreken’. Direct na de bevrijding van Nederland werd het terrein gebruikt om o.a. Duitse burgerevacués onder te brengen en Nederlandse collaborateurs te interneren. Vanaf 1951 werd het kamp een nieuw thuis voor honderden Molukse gezinnen. Een tijdelijk thuis. Althans, dat dachten de Molukse gezinnen. Zij zijn er blijven wonen tot op de dag van vandaag. Het bleek de start van de opbouw van een nieuw bestaan zonder hun unieke geschiedenis te vergeten en met het behoud van hun cultuur. Nationaal Monument Kamp Vught biedt daarom deze zomermaanden graag een plek aan de expositie ‘Mahina’, die door de locatie en haar geschiedenis juist aan kracht wint.

Collectief Teru

De tentoonstelling ‘Mahina – Een ode aan de vrouw’ is samen met de verhalen van de geportretteerden een cultureel project van collectief Teru, bestaande uit Atêf Sitanala, Jaïr Pattipeilohy en Lesli Taihuttu. ‘Mahina’ is een reizende tentoonstelling waarmee het collectief niet alleen portretten en persoonlijke verhalen laat zien, maar ook ontmoetingen en discussies tot stand wil brengen over culturele aspecten van de Molukse gemeenschap in Nederland.
Op 14 juli werd ‘Mahina’ geopend na een programma met tifa-groep Tiga Batang RumahJermaine, Ghilaine en Tabitha Rumahlaiselan, gespreksleider Rocky Tuhuteru, Michel van der Linden, lid Raad van Toezicht NM Kamp Vught, Toine van de Ven, wethouder van Cultuur van Vught, gesprek met Atêf Sitanala, Jaïr Pattipeilohy en Lesli Taihuttu en met Danny Kolanus en Fitrah Umarella (geportretteerden in de expositie). Hierna was een lezing door Farida van Bommel-Pattisahusiwa, voorzitter van Vrouwen voor Vrede op de Molukken die werd opgericht naa de onlusten tussen moslims en christenen op de Molukken tussen 1999 tot 2004.
Foto boven – Tessa Pormes: “Mijn opa en oma hebben met hun komst naar Nederland zoveel ongevraagd in moeten leveren. Vergeten doe ik niet, verder gaan wel” (foto Lesli Taihuttu/collectief Teru).

Met dank aan Ating Manuputty voor foto’s van de opening.
Bekijk de trailer die Collectief Teru maakte voor ‘Mahina’ over een oud lied uit het dorp Hulaliu, op het eiland Haruku, de midden Molukken. In dit lied wordt de voorouders gevraagd het levenspad te verlichten:

‘Mahina – Een ode aan de vrouw’ is tot stand gekomen in samenwerking met Stichting Moluks Historisch Museum en Tuhuteru en Partners en is mede mogelijk gemaakt door het Prins Bernhard Cultuurfonds, de Gemeente Vught en Nationaal Monument Kamp Vught.

Films in auditorium

Vanaf maandag 23 juli is van maandag t/m vrijdag doorlopend de film ‘Lau Kopot o – Draagster van cultuur’ (11 min.) te zien, gecombineerd met een korte film ‘The making of Mahina’ (2 min.) van collectief Teru.