A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W Z

Wolters, Oscar Wilhelmus Laurentius

Wolters, OscarGeboren op 20 december 1914 te Venlo
Omgebracht op 5 september 1944 in Kamp Vught, 29 jaar

 

 

Oscar Wolters wordt geboren in Venlo, en wordt naar zijn vader genoemd. Ook kiest hij hetzelfde beroep: in september 1937 gaat Oscar geneeskunde studeren, aan de Gemeentelijke Universiteit in Amsterdam.

O.D.O.L.E.H.

In oktober 1937 wordt Oscar geïnaugureerd als lid van het Vrije Dispuutgezelschap O.D.O.L.E.H. van het Amsterdams Studenten Corps- opgericht in oktober 1890. Hij staat er bekend als een intelligent, scherpzinnig observator die snel en slagvaardig reageert. Na het uitbreken van de oorlog wordt meer en meer duidelijk dat onder deze omstandigheden een Vrij Dispuutgezelschap niet kan bestaan. Met ingang van 1 november 1941 wordt het dispuut ontbonden. Onderling probeert men op verschillende manieren de leden bijeen te houden, maar de groep valt uiteen in kleinere vriendengroepen.

Loyaliteitsverklaring

Om door te kunnen gaan met studeren moeten alle studenten in maart 1943 binnen één maand een loyaliteitsverklaring tekenen, waarmee men verklaart naar eer en geweten de geldende wetten, verordeningen en andere beschikkingen na te komen. 86% van de studenten weigert deze verklaring te tekenen, onder wie ook Oscar. Niet-tekenaars lopen het gevaar naar Duitsland te worden gestuurd in het kader van de Arbeitseinsatz.

Studentenverzet

Oscar kan niet meer studeren en gaat deelnemen aan het studentenverzet. Hij houdt zich bezig met het in veiligheid brengen van joodse bezittingen, en met het medisch afkeuren van mensen die zijn opgeroepen voor de Arbeitseinsatz. Hij schaduwt mensen waarvan het vermoeden bestaat dat ze zich schuldig maken aan verraad. Als schuilnaam gebruikt hij “Dokter O. de Blécourt”, en “Otto Weber”. In de eerste hoedanigheid is hij arts, in de tweede vrachtwagenchauffeur.

Luctor et Emergo

In 1943 raakt Oscar betrokken bij de organisatie “Luctor et Emergo”, de groep houdt zich vooral in het Zuiden van Nederland bezig met ontsnappingsroutes voor neergeschoten geallieerde vliegtuigbemanningen. De routes lopen via België en Frankrijk naar Zwitserland. Er zijn dus veel valse papieren nodig voor meerdere landen. Later in 1943 wordt de naam veranderd in “Fiat Libertas”.

Microfilms

In de zomer van 1944 vertrekt Oscar in opdracht van de Geheime Dienst Nederland uit Amsterdam – samen met Hans Voskuil, met microfilms van de constructie van het nieuwe Duitse V2 wapen. Via België en Zwitserland moeten de films uiteindelijk naar Engeland. Wat zij niet weten is dat de groep al sinds eind 1943 is geïnfiltreerd. Oscar en Hans worden verraden, en in Brussel gearresteerd. Verdacht van spionage wordt Oscar overgebracht naar de Polizei- und Untersuchungsgefängnis in Haaren, Noord-Brabant; het gevorderde Groot Seminarie.

Kamp Vught

Oscar wordt overgeplaatst naar de bunker van het concentratiekamp Vught. Op 5 september 1944 – Dolle Dinsdag – wordt Oscar om half zeven in de vroege ochtend op de fusilladeplaats nabij het kamp geëxecuteerd. Bij het naderen van de geallieerde troepen worden op 5 en 6 september 1944 veel jongens en mannen gefusilleerd. Duizenden andere gevangenen van het Kamp Vught worden op deze dagen in allerijl naar Duitsland getransporteerd.

Dispuut

Na mei 1945 komen de dispuutgenoten geleidelijk aan weer bij elkaar. Met nieuw élan bouwen zij het dispuutgezelschap weer op. In augustus 1945 vindt de heroprichting plaats van  O.D.O.L.E.H. Vier leden van het dispuutgezelschap zijn in 1944 op verschillende plaatsen in Nederland gefusilleerd vanwege hun deelname aan het verzet.

Bronnen:

  • Mevrouw A. Melkert-Ruivekamp, verloofde van Oscar en lid van dezelfde verzetsgroep / met dank aan B. Wegman
  • NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies 
  • Gedenkboek ter gelegenheid van het 100 jarig bestaan van het Vrij Dispuutgezelschap ODOLEH – P.A. Jens : afbraak : Een beschrijving van de lotgevallen van het Vrij Dispuutgezelschap O.D.O.L.E.H. van het Amsterdams Studenten Corps in de periode 1940-1945 als bijdrage aan het gedenkboek ter gelegenheid van het honderdjarig bestaan : 30 October 1890 – 30 October 1990 / mede namens J. Bier en S.H. Kamminga
  • Sterbebuch 1944
  • A.P.M. Cammaert. Het verborgen front : Een geschiedenis van de georganiseerde illegaliteit in de Provincie Limburg tijdens de Tweede Wereldoorlog. Leeuwarden : Eisma, 1994. Twee delen. ISBN 90-74252-19-2