A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W Z

Nauta, Jan

Geboren op 3 mei 1917 te Almelo
Omgebracht op 10 augustus 1944 in Kamp Vught, 27 jaar

Amsterdams onderwijzer

Jan Nauta wordt geboren in Almelo en brengt zijn jongste jeugdjaren in het Friese Heeg door. In beide plaatsen is zijn vader als onderwijzer werkzaam. In 1924 verhuist het gezin naar Amsterdam, waar Nauta senior tot hoofd van de Admiraal de Ruyterschool is benoemd. Jan junior besluit na de lagere school in de voetsporen van zijn vader te treden en gaat naar de gereformeerde kweekschool aan de Dintelstraat. In 1937, twintig jaar oud, behaalt hij er zijn akte en wordt onderwijzer op de school van zijn vader.

Verspreider van Trouw

Tijdens de oorlog raakt Nauta in Amsterdam betrokken bij hulp aan onderduikers. Ook gaat hij Trouw verspreiden, het orthodox-protestantse blad dat begin 1943 is ontstaan uit een breuk binnen Vrij Nederland. Nauta is een onderverspreider van Wiet Dijkman, die aan het hoofd staat van de Amsterdamse Trouw-groep en is verloofd met een zus van Wim Speelman, de landelijke verspreidingsleider.

Vlak voor kerst 1943 overvalt de SD het Amsterdamse hoofdkwartier van Trouw. Vier verspreiders worden gepakt, onder wie Dijkman. Nauta duikt ogenblikkelijk onder. Na een paar maanden denkt hij buiten gevaar te zijn en voegt zich weer bij vrouw en kind aan de Trompstraat. Daar wordt Nauta op 4 mei 1944, een dag na zijn zevenentwintigste verjaardag, gearresteerd.

Amsterdam-Den Bosch-Haaren-Vught

Na vijf dagen in het huis van bewaring aan de Weteringschans te hebben gezeten, wordt Nauta op 9 mei 1944 naar het Bossche huis van bewaring overgebracht. Vandaar gaat het op 24 mei 1944 naar de SD-Polizeigefängnis in Haaren. Twee maanden later wordt Nauta, samen met de andere Trouw-gevangenen in Haaren, naar Kamp Vught vervoerd. Op 5 augustus 1944 worden ze, vierentwintig in getal, ter dood veroordeeld. Aan slechts één van hen zal gratie worden verleend. De andere drieëntwintig worden in twee groepen, op 9 en 10 augustus, gefusilleerd. Nauta behoort tot de zeventien verspreiders die op de tiende augustus sterven.

Bronnen:

  • Onderzoek en tekst: Peter Bak
  • archief Trouw, Historisch Documentatiecentrum voor het Nederlands Protestantisme (1800-heden) van de Vrije Universiteit
  • Erelijst van Gevallenen 1940-1945
  • Hun naam leeft voort! Oorlogsslachtoffers verleenden hun naam aan straten en gebouwen / W.A. Brug. – Alphen aan den Rijn : Repro-Holland, 1989. ISBN 90-6471-227-1